โลกในปัจจุบันเชื่อมต่อกันมากขึ้นเรื่อย ๆ และเราต้องการสอนให้เด็กมีความคิดเปิดกว้าง เพื่อที่พวกเขาจะสามารถปรับตัวและเติบโตเป็นผู้ใหญ่ที่มีความรับผิดชอบได้ ความคิดเปิดกว้างคือความเต็มใจที่จะมองข้ามอคติของตนเองและยอมรับมุมมองใหม่ ๆ ไม่ว่าจะต่างจากความเชื่อของเราแค่ไหนก็ตาม
จากคำกล่าวของผู้เชี่ยวชาญด้านการศึกษาปฐมวัย Patricia Koh ความอดทนคือการรับรู้ว่าอีกคนหนึ่งแตกต่างจากเรา แต่ไม่แสดงความไม่พอใจออกมา การสอนให้เด็กมีความคิดเปิดกว้างและอดทน จะช่วยให้พวกเขาอยู่ร่วมกับผู้อื่นที่แตกต่างจากตัวเองได้โดยไม่ทำร้ายทั้งทางร่างกายหรือจิตใจ อีกทั้งยังช่วยให้พวกเขารับมือกับสถานการณ์ที่ไม่สบายใจ และไม่ตัดสินคนจากเชื้อชาติ เพศ หรือศาสนา
การมีความคิดเปิดกว้างมีประโยชน์มากมาย เด็กที่มีความคิดเปิดกว้างจะสามารถคิดเองเป็นและไม่ถูกหลอกง่าย อีกทั้งยังมีจิตใจเข้มแข็งและเปิดรับข้อมูลใหม่ ๆ ได้ดี ถึงแม้จะเป็นคุณสมบัติที่ยอดเยี่ยม แต่การสอนให้เด็กมีความคิดเช่นนี้ก็อาจเป็นเรื่องที่ท้าทาย
ต่อไปนี้คือ 6 วิธีที่ผู้ปกครองสามารถใช้สอนลูกให้มีความคิดเปิดกว้างได้ที่บ้าน:
1. เป็นแบบอย่างของความคิดเปิดกว้าง
สมองของเด็กเปรียบเสมือนฟองน้ำที่ดูดซึมข้อมูลรอบตัวอยู่ตลอดเวลา ในฐานะพ่อแม่ เราควรเป็นแบบอย่างให้ลูกเห็น มากกว่าการสอนด้วยคำพูดเพียงอย่างเดียว เมื่อลูกเห็นผู้ใหญ่ที่เขาเคารพทำสิ่งที่ดี เขาจะรู้สึกอยากทำตาม เช่น “ถ้าแม่ทำได้ หนูก็ทำได้เหมือนกัน”
2. ส่งเสริมให้ลูกตั้งคำถามและมีความอยากรู้อยากเห็น
การคิดนอกกรอบเริ่มต้นจากความสงสัยและการตั้งคำถามว่า “ทำไม” ไม่ใช่แค่ “ทำอย่างไร” เด็ก ๆ โดยธรรมชาติจะอยากรู้เพราะพวกเขายังไม่เข้าใจโลกอย่างเต็มที่ พ่อแม่ควรส่งเสริมความสงสัยของลูกภายใต้สภาพแวดล้อมที่ปลอดภัย
3.ตอบคำถามของลูกด้วยความจริงใจ
เด็ก ๆ มักถามคำถามที่ผู้ใหญ่ตอบยาก เช่น เรื่องเชื้อชาติ ศาสนา หรือเหตุการณ์ร้ายแรง สิ่งที่ดีที่สุดคือการพูดความจริง หากเราไม่รู้คำตอบก็ควรบอกลูกตรง ๆ การยอมรับว่าเราไม่รู้จะทำให้ลูกกล้าเรียนรู้และเปิดใจมากขึ้น
4.ชี้ให้เห็นถึงอคติและภาพจำผิด ๆ
เด็กซึมซับทุกอย่างที่อยู่รอบตัว รวมถึงภาพในสื่อที่อาจตีความผิดเกี่ยวกับศาสนา เชื้อชาติ หรือพฤติกรรม พ่อแม่ควรสอนให้ลูกเข้าใจว่าทุกคนสมควรได้รับความเคารพ ไม่ว่าจะมีภูมิหลังแบบใด
5.เปิดประสบการณ์กับวัฒนธรรมและสถานการณ์ที่แตกต่าง
เพียงแค่พูดถึงความหลากหลายไม่เพียงพอ ควรพาลูกไปสัมผัสด้วยตนเอง เช่น พาไปร้านอาหารต่างชาติ หรือส่งเสริมให้คบเพื่อนต่างเชื้อชาติ สิ่งเหล่านี้จะช่วยให้เด็กเข้าใจและเห็นอกเห็นใจผู้อื่นมากขึ้น
6.ฝึกให้ลูกมองจากมุมมองของผู้อื่น
การเปิดใจไม่ได้หมายถึงแค่เปิดรับข้อมูลใหม่ ๆ เท่านั้น แต่ยังรวมถึงความเข้าใจผู้อื่น ลองใช้การเล่นสมมุติหรือถามลูกว่า “ถ้าเป็นหนูอยู่ในสถานการณ์นี้จะรู้สึกยังไง” เพื่อกระตุ้นให้เขาใช้จินตนาการและฝึกความเห็นอกเห็นใจ
ไม่ว่าคุณจะอยู่ที่ไหน การสอนให้ลูกเปิดใจกับความแตกต่างเป็นคุณค่าที่ควรปลูกฝังตั้งแต่เด็ก เพราะคนที่เปิดใจจะมีความยืดหยุ่นในการคิด และสามารถหาทางออกได้อย่างสร้างสรรค์โดยไม่ยึดติดกับอัตตา